# Bayramoğlu Law, 2024 Yılını Patent Açısından Değerlendiriyor

Kaynak: https://www.patentraporu.com/article/bayramoglu-law-2024-yilini-patent-acisindan-degerlendiriyor
Yayın: Patent Raporu · 2025-04-24

> Bayramoğlu Law'un perspektifinden 2024 yılında Türkiye'de ve globalde patent alanında yaşanan gelişmeler, dönüşümler ve gelecek beklentileri.

PCT başvurularında patent sayıları 2024 yılında, 2023 yılına göre %0.5 artış göstermiştir. Toplam başvuru sayısı 273.900 olup, Çin 70.160 müracaat ile birinci sırada yer almıştır. Bu toplamda 2023’e göre %0.9’luk bir artış söz konusudur. Diğer ilk beşte yer alan ülkeler şunlardır: ABD 54.087 müracaat ile %2.8’lik düşüş, Japonya 48.397 müracaat ile %1.2’lik düşüş, Güney Kore 23.851 müracaat ile %7.1’lik artış, Almanya ise 16.721 müracaat ile %1.3’lük düşüş göstermiştir. (Kaynak: WIPO Statistics Database, Mart 2025)

2024 yılında Amerika Patent ve Marka Ofisi toplam 430.625 patent müracaatı almıştır ki bu da 2023 yılına göre %3’lük bir artışa tekabül etmektedir. Bunun sonucunda, Amerika Patent Ofisi’nde incelenmemiş toplam 813.000 başvuru oluşmuştur. 2024 yılında ABD Patent Ofisi tarafından toplam 324.043 patent tescil edilmiştir. Bu tescillerde Amerika, Japonya ve Çin menşeli müracaatlar başı çekmektedir.

Yeni Patent Ofisi Başkanı, ABD Başkanı tarafından aday gösterilmiş; ancak henüz Senato tarafından onaylanmamıştır. Onaylanmasının yakın zamanda gerçekleşmesi beklenmektedir. Yeni başkandan beklenen, bazı önemli konulara açıklık getirmesidir. Bunlardan biri, geçen seneki yazımızda da bahsettiğimiz ABD Patent Kanunu’nun 101. bölümüdür. 101. bölüm kapsamındaki red miktarlarında artış olmuş olup, bu konuda ABD Patent Ofisi tarafından verilen red kararlarının bir bölümü Federal Circuit Mahkemesi tarafından da onaylanmıştır. Bu dosyalardan birkaç tanesi Yüksek Mahkeme’ye (Supreme Court) götürülmüş; ancak Yüksek Mahkeme bu dosyaları incelemeyi reddetmiştir. Bu durum, 101. maddeye ilişkin belirsizliğin devam etmesine neden olmuştur.

Yüksek Mahkeme’nin bu dosyalara bakmaması üzerine, ABD Kongresi harekete geçmiş ve hem Temsilciler Meclisi’nde hem de Senato’da birer kanun teklifi hazırlanmıştır. Bu teklifler henüz yasalaşmamış olup, Kongre’de beklemektedir. Yeni ABD Patent ve Marka Ofisi Başkanı’ndan beklenenlerden biri de Kongre ile çalışarak bu kanun tekliflerinin yasalaşmasını sağlamasıdır. ABD’deki patent sisteminin geleceği açısından 101. madde konusundaki bu tekliflerin oldukça önemli olduğu düşünülmektedir. Kanun tasarısını hazırlayan senatörler, mevcut 101. maddenin mahkemeler tarafından yapılan yorumu neticesinde ABD patent sisteminin zayıfladığını düşünmektedir. Dolayısıyla, 2025 ya da 2026 yılında bu tekliflerin bir şekilde yasalaşması beklenmektedir.

Son yıllarda büyük bir yükseliş gösteren yapay zekâ teknolojilerine ilişkin patent başvuruları, patent hukukunun sınırlarını yeniden tanımlamaktadır. Özellikle yapay zekânın mucit sayılıp sayılmayacağı konusu hâlâ ABD ve Avrupa'da tartışmalıdır. USPTO, 2024 yılında yaptığı açıklamalarda yapay zekâ destekli buluşların patentlenebilirliğine dair yeni rehberler yayınlamıştır. Bu gelişmeler, önümüzdeki dönemde patent stratejilerinin yeniden şekilleneceğine işaret etmektedir.

Daha önceki yıllardaki yazılarımızda da belirttiğimiz üzere, buluş basamağı incelemelerinde önemli bir değişiklik olmamıştır. Büyük değişiklik ise design (tasarım) patentlerinin buluş basamağı incelemelerinde yaşanmıştır. Federal Circuit Mahkemesi’nin vermiş olduğu bir karar ile design patentlerinin buluş basamağı incelemelerinin, utility (faydalı model) patentlerinde olduğu gibi yapılması gerektiğine karar verilmiştir. Bu karar, yıllardır uygulanan design patent buluş basamağı inceleme yöntemini değiştirmiştir. Şöyle ki; eskiden bir design patentini buluş basamağı kapsamında geçersiz kılmak zor iken, yeni karar ile bu artık daha kolay hale gelmiştir.

Sonuç olarak, 2025 ya da 2026 yılında 101. madde ile ilgili bir yasal düzenleme beklenmektedir. Bu düzenlemenin konuya çok daha fazla açıklık getireceğini ve ABD patent sistemine ve başvuru sahiplerine yardımcı olacağını düşünüyoruz. Tasarım patentlerine ilişkin buluş basamağı değişikliklerinin, mahkemelerde design patentlerine karşı savunma yapan ürün satıcılarına geçersizlik konusunda fayda sağlayacağını öngörüyoruz. Ayrıca, yeni başvuruların ABD Patent Ofisi tarafından daha kısa sürede inceleneceğini de umuyoruz.